تاریخچه مهندسی ارزش

تحليل ارزش به صورت يك روش مدون در خلال جنگ جهاني دوم شكل گرفت. كمبود مصالح در حين جنگ، هزينه محصولات كارخانه جنرال الكتريك را بشدت بالا برده بود و نياز به كاهش اين هزينه‌ها احساس مي‌گرديد. در اين زمان تحقيق در روش‌هاي معمول به پيشنهاد آقاي هري ارليكر (معاون بخش خريد شركت جنرال الكتريك)، آغاز شد. وي معتقد بود كه برخي از مواد و مصالح و طرح‏هاي جايگزين كه ضرورتا و به علت كمبودهاي زمان جنگ به كار گرفته مي‌شد، داراي عملكرد بهتر و با هزينه كمتر هستند و نشان مي دهند که هزينه‌هاي غير ضروري در محصولات شرکت وجود دارد و در صورتيکه کمبود مواد اوليه روي نداده بود تا سالهاي طولاني با روشهاي معمول و متداول مصالح جايگزين قابل شناسايي نبودند. او به منظور ارتقاي كارآيي توليد، بدنبال توسعه روشي بود که بتواند بصورت سيستماتيک هزينه‌هاي غير ضروري را شناسايي کند و روش‏ها يا مواد جايگزين براي مصالح پرهزينه را بدست دهد. اين وظيفه در سال 1947 بر عهده لاورنس مايلز (مهندس ارشد شركت جنرال الكتريك) نهاده شد. مايلز پژوهشي را در روش‏ها و فنون مرسوم آغاز كرد و براي تحليل ارزش برخي از آنها را در روش مرحله به مرحله خويش تلفيق كرد. روش تحليل ارزش به عنوان يك استاندارد در شركت جنرال الكتريك پذيرفته شد و تدريجاً شركت‌هاي ديگر و برخي سازمان‏هاي دولتي نيز اين روش جديد را به عنوان ابزاري براي كاهش هزينه‏هاي خود به كار گرفتند.


در سال 1954 بدنبال بازديديک فرمانده نيروي دريايي از کارخانه جنرال الكتريك و شرکت يک نماينده در يکي از سمينارهاي تحليل ارزش، دفتر كشتي‌سازي نيروي دريايي آمريكا نخستين بخش از وزارت دفاع بود كه يك برنامه رسمي تحليل ارزش براي خود تدوين نمود كه در تدوين آن، لاورنس مايلز از افراد موثر بود. به منظور تاكيد بر جنبه‏هاي مهندسي در فعاليت‏هاي دفتر كشتي‌سازي، اين دفتر به «دفتر مهندسي ارزش» تغيير عنوان داد.

در سال 1956 سپاه اردنانس ارتش ايالات متحده آمريكا ، يك برنامه مهندسي ارزش را با همكاري متخصصان شركت جنرال الكتريك اجرا كرد. اجراي اين برنامه طي چند سال ادامه داشت بطوري كه مديريت سازمان آموزش مهندسي ارتش، آموزش مهندسي ارزش را بخشي از برنامه آموزشي خود قرار داد. همچنين در22 اكتبر 1959 «جامعه مهندسين ارزش آمريكا» در شهر اسميرنا واقع در ايالت جورجيا در كشور آمريكا تولد يافت.

در سال 1961 نيروي هوايي آمريكا به دنبال بكارگيري مهندسي ارزش و مشاهده اثربخشي آن در كار پيمانكاران سيستم‏هاي تسليحاتي نيروي هوايي، به استفاده بيشتر توانايي‏هاي بالقوه اين روش علاقمند شد. بطوري كه در سال 1962 مك نامارا وزير دفاع آمريكا، حيثيت و اعتبار خود را بر بكارگيري مهندسي ارزش متكي ساخت و مهندسي ارزش را عنصر اصلي حركت در جهت كاهش هزينه‏هاي دفاعي اعلام كرد. اجراي سياستهاي وي باعث شد كه استفاده از اين متدولوژي به عنوان يكي از شروط الزامي در آيين‌نامه تداركات نيروهاي مسلح ايالات متحده آمريكا، قرار گيرد.

پيش از آغاز استفاده از مهندسي ارزش در آيين‌نامه تداركات نيروهاي مسلح، كاربرد آن در عرصه ساختمان و كارهاي اجرايي بسيار اندك و اتفاقي بود. با آنكه مهندسي ارزش توسط وزارت دفاع، در كارهاي خريد مواد و مصالح، تجهيزات و سيستم‏ها مورد استفاده قرار مي‌گرفت، تغييرات آيين‌نامه تداركات نيروهاي مسلح به خودي خود باعث راه يافتن روش‏هاي مهندسي ارزش به دو سازمان عظيم اجرايي رسته مهندسي ارتش آمريكا و نيروي دريايي آمريكا شد. سپاه مهندسان ارتش آمريكا در نخستين دهه كاربرد مهندسي ارزش اعلام كرد كه در حدود 299 ميليون دلار صرفه‌جويي داشته و بخش عمده اين صرفه‌جويي نتيجه ارزيابي دوباره پروژه‏هاي اصلي توسط خود ارتش بوده است. در همان دوره بيش از 2200 پيمانكار، براي كاستن از هزينه‏ها به كمك مهندسي ارزش، پيشنهادهايي ارائه دادند كه 1400 پيشنهاد پذيرفته شد.

موفقيت بكارگيري مهندسي ارزش به‌ويژه در عرصه ساختمان به اثبات رسيد و روش‏هاي بكاررفته مستند شد و اين باعث گرديد كه ساير سازمان‏هاي دولتي نيز گامهايي آزمايشي در راستاي بهره‌گيري از مهندسي ارزش بردارند. براي نمونه، دفتر عمران آمريكا در سال 1965، برنامه آموزشي مهندسي ارزش را براي كاركنان مهندس خود به اجرا درآورد و در سال 1966 به قراردادهاي اجرايي خود، يك ماده تشويقي در صورت بهره‌گيري از مهندسي ارزش افزود.

در سال 1967 وزارت پست آمريكا يك كارشناس مهندسي ارزش را در حوزه پژوهشي و مهندسي خود به كار گماشت. در همان سال، كميته خدمات همگاني در مجلس سناي آمريكا جلساتي در خصوص كاربرد مهندسي ارزش در دولت تشكيل داد كه در آن بسياري از سازمان‏هاي مهم دولتي به تبادل نظر و اطلاعات مرتبط با بهره‌گيري از مهندسي ارزش در فعاليت‏هاي خود پرداختند.

در سال 1969 اداره تداركات سازمان ملي هوانوردي و فضايي (NASA)، برنامه رسمي مطالعات و آموزش مهندسي ارزش را آغاز كرد. وزارت راه آمريكا يك ماده تشويقي براي بكارگيري مهندسي ارزش در سازمان‏هاي وابسته خود را اضافه نمود. در همان سال سازمان بناهاي عمومي در اداره خدمات عمومي، بخش خاص مهندسي ارزش را در تشكيلات خود داير كرد و در سال 1970، اداره خدمات عمومي آمريك (GSA) برنامه مهندسي ارزش را شروع كرد.

در سال 1972 دوازدهمين كنفرانس سالانه انجمن مهندسان ارزش آمريكا (SAVE) بر بكارگيري تحليل ارزش در صنعت ساختمان تاكيد كرد و مهندسان صنعت ساختمان به تحليل ارزش يا مهندسي ارزش ابراز علاقه کردند. انجمن مهندسان ارزش آمريكا فعاليت‏هاي بسياري را در زمينه تدوين و تكميل روش‏هاي فني تحليل ارزش، مخصوصاً در سازمان‏هاي دولتي، انجام داده بود كه بسيار موثر واقع شد. اعضاي اصلي انجمن مهندسان ارزش آمريكا در شعبه واشنگتن، غالباً از وزارتخانه‏ها بودند، كنفرانس انجمن، محلي بود كه در آن بيش از 400 مهندس، معمار و ديگر متخصصان صنعت ساختمان با پيشرفت‌هاي به عمل آمده در اين زمينه و جزئيات آن آشنا مي‌شدند. در همان سال انجمن زمين‌شناسي آمريكا به سرپرستي آرتور سمپسن پيشگام شده و تدوين يك برنامه به منظور بهره‌گيري از تحليل ارزش در مراحل طراحي و اجرا را به عهده گرفت. انجمن زمين‌شناسي آمريكا به سرپرستي آرتور سمپسن، كار ارزيابي و اجراي چندين روش مديريتي اصلاح شده (مانند مديريت ارزش)، براي به كارگيري در طراحي و اجراي تاسيسات ساختماني غير نظامي در سراسر كشور، را بر عهده داشت. صرفه‌جويي سالانه ميليون‏ها دلار و تلاش در جهت اصلاح مديريت اين انجمن، توجه تمامي دست‌اندركاران صنعت ساختمان را به خود جلب كرد.

انجمن زمين‌شناسي آمريكا در اول مارس 1972 اعلام كرد كه شرايط مربوط به مهندسي ارزش را در اغلب قراردادهاي معماري، مهندسي و نظارت بر اجرا گنجانده است.

در سال1973، انجمن مهندسي ارزش آمريكا برنامه‌اي براي تشخيص حقوق «متخصصين مهندسي ارزش» يعني آنهايي كه داراي درجه خاصي از تخصص در زمينه مهندسي ارزش هستند، ارائه نمود .

اواسط آوريل 1974 سمپسن، از سوي انجمن زمين‌شناسي آمريكا، تشكيل اجلاس سازماني را اعلام نمود و به دنبال آن دعوت‏نامه‏هايي به روساي بيش از 20 سازمان براي بحث درباره تاسيس يك شوراي سراسري مديريت ارزش به منظور توسعه و هماهنگ‌سازي كوشش‌هاي مربوط به مهندسي ارزش در تمام سازمان‏ها ارسال كرد. مطابق گزارش‏هاي موجود، اداره حسابرسي عمومي بر بكارگيري هماهنگ‌تر تحليل ارزش پافشاري كرد. و سازمان‏هايي كه به ظاهر در اين رابطه كوتاهي مي‌كردند را سرزنش نمود. در همان سال، اداره حسابرسي عمومي پيشنهادي مبني بر موظف بودن كليه سازمان‏هاي دولتي در راستاي همگاني كردن استفاده از اين روش، ارائه نمود و تاكيد كرد كه اين اقدام موجب صرفه‌جويي‏هايي در داخل و خارج سازمان‏ها خواهد گرديد.

در بازنگري كاملتري كه از گزارش اداره حسابرسي عمومي با عنوان «ضرورت افزايش بهره‌گيري از مهندسي ارزش» به عمل آمد، مهندسي ارزش به عنوان روشي شناخته شده براي كاهش هزينه‏ها در كارهاي اجرايي عنوان گرديد. اين گزارش بر اساس ارزيابي فعاليت‏هاي مهندسي ارزش در ده سازمان دولتي تهيه شده بود.

اداره حسابرسي عمومي در گزارش خود متذكر مي‌شود: «انتشار گزينه‏هاي پيشنهادي در پروژه‏هاي مهندسي ارزش در داخل سازمان‏هاي دولتي و بين سازمان‏هاي دولتي، ضرورت دارد و مزيت مهم آنها، قابليت بالقوه آنها براي بهره‌گيري مجدد در پروژه‏هاي ديگر است».

در سال 1977 بنياد ارزش مايلز تشكيل شد و جامعه مهندسي ارزش هند در اكتبر همين سال تاسيس و اولين كنفرانس ملي را برگزار نمود.

در سال 1980 انجام فعاليت‏هاي گسترده مهندسي ارزش در پروژه‏ها و طرح‏هاي عمراني كشورهاي در حال توسعه شروع شد، حكومت ژاپن، انجمن مهندسي ارزش ژاپن (SJVE) را به عنوان يك انجمن مستقل به رسميت شناخت و در همين سال اولين سمينار مهندسي ارزش براي كشورهاي در حال توسعه، از دوم تا چهارم ژوئن در شهر Jamshedpur هند با عنوان «نظارت شوراي بهره وري» برگزار شد. در همين سالها آقاي مايلز تقدير نامه رياست را از سوي انجمن مهندسي ارزش ژاپن دريافت نمود. در سال 1981، دومين كنفرانس ملي انجمن مهندسي ارزش هند در دهلي نو برگزار شد و از سال 1982 اداره رفاه برنامه‏هاي تشويقي خود را در زمينه مهندسي ارزش پايه‌ريزي نمود و در همين سال سومين كنفرانس ملي نيز در دهلي نو برگزار شد.

درسال 1983، انجمن مهندسي ارزش ژاپن آقاي مايلز را مفتخر به دو جايزه با عنوان «عمل شايسته در مهندسي ارزش»، نمود. و در همين سال چهارمين كنفرانس ملي انجمن مهندسي ارزش هند در دهلي‌نو برگزار شد و در سال 1984 بيست‌وپنجمين سالگرد تاسيس انجمن مهندسي ارزش آمريكا و پنجمين كنفرانس ملي انجمن مهندسي ارزش هند در دهلي‌نو برگزار شد.

در اول آگوست سال 1985 مايلز، پدر مهندسي ارزش، بدرود حيات گفت و ششمين كنفرانس ملي انجمن مهندسي ارزش هند در دهلي‌نو برگزار شد. سال 1986، ‌در عربستان سعودي، مدير بخش نظامي برنامه مهندسي ارزش را در كار خود مورد توجه قرار داد و در فرانسه انجمن مهندسين ارزش چهارمين گردهمايي بين‌‌المللي را در پاريس برگزار كرد. در همين سال انجمن مديريت ارزش در هندوستان (SIVAM) در شهر بنگلور تاسيس شد.

در سال 1987، فرماندار ايالت مينسوتا هفته بيست و سوم هر سال را هفته مهندسي ارزش اعلام كرد. در همين سال جامعه مهندسين ارزش كره تاسيس شد و اولين كنگره تحليل ارزش در ميلان ايتاليا برگزار شد. در سال 1988 فرماندار ايالت اينديانا (Indiana) آمريكا هفته يازدهم هر سال را هفته مهندسي ارزش اعلام كرد و در ايالت هاوايي آمريكا، كنفرانس مهندسي ارزش برگزار شد. در سال 1989، هفتمين كنفرانس ملي انجمن مهندسي ارزش هند در دهلي نو برگزار شد.

در تاريخ يكم جولاي 1990، ايالت ويرجينيا در آمريكا اولين ايالاتي بود كه در تجربه مهندسي ارزش پروژه‏هاي طراحي و ساخت بزرگراه‏ها، بيش از دو ميليون دلار سود برد. استفاده از اين روش را در پروژه‏ها اجباري نمود. در اين سال اولين كنفرانس اروپايي در مورد مديريت ارزش در پاريس برگزار شد كه در اين كنفرانس نمايندگاني از انجمن‌هاي مهندسي ارزش ايتاليا، فرانسه، پرتغال، بلژيك، اتريش و آلمان حضور داشتند.

سال 1991، هشتمين كنفرانس ملي انجمن مهندسي ارزش هند در بمبئي برگزار شد و در سال 1992، فدراسيون جهاني مهندسي ارزش تشكيل شد.

در سال 1993، دفتر مديريت و بودجه آمريكا يك فراخوان دوره‌اي، به منظور بكارگيري مهندسي ارزش در پروژه‏هاي دولتي اعلام نمود و در سال 1996 قوانين عمومي 106-104، كليه سازمان‏هاي اجرائي وابسته به دولت فدرال آمريكا را ملزم به ايجاد، نگهداري و اجراي روش‏ها و راهكارهاي موثر مهندسي ارزش براي كليه پروژه‏هاي بالاي يك ميليون دلار نمود.

.

ايران در سال 1354 در وزارت‌خانه نفت و برخي سازمان‌ها مطالعه بر روي اين روش را آغاز نمود. پس از يك وقفه طولاني، در بند ج ماده 61 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي تصريح گرديد «دستگاه‌هاي اجرايي موظف‌اند طرح‌هاي عمراني در دست اجراي خود را به منظور ساده‌سازي با اعمال مهندسي‌ارزش ضمن رعايت استانداردهاي فني مورد بازنگري قرار دهند.»‌‌‌‌ اين بند در برنامه چهارم توسعه تكرار گرديد(بند «ج» ماده 31). در سال 1379 (معادل2000 ميلادي) دستورالعمل ارجاع كار و انعقاد قرارداد با واحدهاي خدمات مهندسي ارزش از طرف سازمان مديريت و برنامه‌ريزي در ايران ابلاغ شد (نشريه 32918). همچنين درسال 1381 (معادل 2002 ميلادي) انجمن مهندسي ارزش ايران تشكيل گرديد،

بكاربردن اين روش هم‌‌اكنون در پروژه‌هاي عمراني (راه و ترابري، سد سازي و ...) بيش از 20 ميليارد ريال اجباري گرديده است.


سال 1354:

مطالعه بر روي مهندسي ارزش در وزارت نفت و برخي سازمان‌ها

سال 1378 مصوبه برنامه سوم توسعه:

توصيه به اعمال مهندسي ارزش در بند ج ماده 61 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي: «دستگاه‌هاي اجرايي موظف‌اند طرح‌هاي عمراني در دست اجراي خود را به منظور ساده‌سازي با اعمال مهندسي ارزش ضمن رعايت استانداردهاي فني مورد بازنگري قرار دهند.»

سال 1379 سازمان مديريت و برنامه ريزي:

ابلاغ دستورالعمل «ارجاع كار و انعقاد قرارداد با واحدهاي خدمات مهندسي ارزش» (نشريه 32918)

سال 1379:

برگزاري اولين سمينار مهندسي ارزش در ايران در دانشگاه صنعتي اميركبير

آذر 1379:

برگزاري اولين سمينار مهندسي ارزش در طرح هاي عمراني

اسفند 1379:

برگزاري اولين سمينار مهندسي ارزش در صنعت نفت

سال 1379:

تشکيل واحدهاي خدمات مهندسي ارزش در برخي از شرکت‌هاي مشاور

سال 1380 :

تشکيل کميته مهندسي ارزش در وزارت راه و ترابري

1382 مصوبه برنامه چهارم توسعه:

تاکيد مجدد بر اعمال مهندسي ارزش در بند ج ماده 31 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي

مهر 1383 سازمان مديريت و برنامه ريزي:

ابلاغ شرح خدمات پيشنهاد تغيير به روش مهندسي ارزش  (VECP) و قوانين انگيزشي پيمانکاران طي «دستورالعمل تهيه، ارايه و بررسي پيشنهادهاي تغيير به روش مهندسي ارزش» (نشريه 290)

آذرماه 1384:

برگزاري دومين كنفرانس ملي مهندسي ارزش در دانشگاه علم و صنعت ايران

اسفندماه 1384:

الزام پروژه‌هاي بيش از 20 ميليارد ريال به اعمال مهندسي ارزش طي «مجموعه دستورالعمل‌هاي مطالعات مهندسي ارزش در دوره پيش از عمليات اجرا و ساخت»

دي‌ماه 1387 (سازمان مديريت و برنامه ريزي):

اصلاح دستورالعمل شماره 100/215919و واگذاري وظايف كارگروه مهندسي ارزش به دستگاه‌هاي اجرايي و الزام انجام مطالعات مهندسي ارزش براي پروژه‌هاي بالاتر از 100 ميليارد ريال

اسفند 1389:

تاکيد مجدد بر اعمال مهندسي ارزش در بند ج ماده 214 قانون برنامه پنجم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي و نيز در بخش سوم از قوانين و مقررات تنفيذي و ارجاعي در برنامه پنجم توسعه (فصل سوم اين قانون)

اسفند 1392 (وزارت نيرو):

دستور معاون طرح و توسعه شركت مادر تخصصي مديريت منابع آب ايران جهت اعلام اقدامات اجرايي و برنامه‌هاي مرتبط با مهندسي ارزش

 

ve hs

ve hs2

 

ve hs3

پانل تغییر سبک

رنگ اصلی را انتخاب نمایید

تغییر رنگ و اندازه پوسته

کامپیوتر تبلت موبایل